2: Problemen met het cholesteroltransport Over verroestte bussen, foutparkeerders en andere rampen	Terug
	Problemen...
		In het vorige hoofdstuk hebben we gelezen hoe de cholesterol zich met behulp van taxi's door het bloed beweegt. Als alles normaal functioneert, is dit taxi-systeem in balans. Problemen ontstaan in eerste instantie: als de lever zo veel cholesterol heeft aangemaakt dat de HDL-taxi's niet in staat zijn al het overtollige af te voeren. Dit kan door verkeerde voeding (veel suiker en/of alcohol) of door stress. als de lever niet genoeg HDL-taxi's heeft aangemaakt, bijvoorbeeld omdat er niet genoeg van de goede grondstoffen zijn aangeleverd via de voeding. De cholesterol blijft dan los in het bloed zweven en hecht zich aan de vaatwand. Er ontstaan plaques. Er doet zich echter nog een ander probleem voor. Dat probleem heeft te maken met het oxideren of 'verroesten' van de taxi's.
	Oxidatie
		De kwaliteit van veel materialen gaat op den duur achteruit door oxidatie (ijzer verroest, papier wordt geel etc.). Zo ook raken onze taxi's soms verroest (geoxideerd). Als dat het geval is, kunnen ze op een gegeven moment niet verder en blijven ze ergens steken. Als je de bloedstroom voorstelt als een weg door een tunnel, dan is de vaatwand de tunnelwand. De tunnelwand van de slagaderen is niet overal glad, maar vertoont allemaal hobbels of puisten (littekenweefsel bijv.) waartussen een soort nissen zijn ontstaan waar een verroeste taxi gemakkelijk kan staan. Zo'n verroeste taxi vindt het moeilijk om al die hobbels te omzeilen en zal dan ook al gauw ergens tussen die hobbels blijven steken. Daar staat een aantal gangsters (tromboxanen) klaar om hem op te vangen. Bij het parkeren in die nis, raakt de wand (de vaatwand dus) meestal beschadigd. Er verschijnen heel veel veiligheidsagenten (macrofagen, een bepaald type witte bloedcellen) die zeggen dat je daar niet mag parkeren en die vervolgens de strijd aangaan met de geparkeerde taxi. Ze eten de geparkeerde taxi en zijn cholesterol-passagiers op, maar ... leggen vervolgens zelf het loodje. Ze vormen een groep dikke dode cellen aan de tunnelwand (= aderwand), die we schuimcellen noemen. De schuimcellen zijn grote plaques aan de vaatwand. De doorgang vermindert en de wanden worden minder elastisch. En dat betekent een risicovolle situatie: een hartaanval, trombose en/of andere hartklachten kunnen het gevolg zijn. Gelukkig bestaan er voedingsstoffen die het oxideren (roesten) tegengaan zoals vit. C, vit. E, bčta-caroteen, pycnogenol en selenium.
	Cholesterol-problematiek
		Uit het voorgaande blijkt dat de cholesterol-problematiek eigenlijk niet te maken heeft met de cholesterol op zich, maar voornamelijk met de transportmiddelen van deze stof in het bloed, de LDL- en HDL-fracties. De LDL is daarbij de 'bad guy', de HDL de 'good guy'. Toch is het LDL-transport nodig. Alleen te veel van dit type taxibusjes is schadelijk. Bij een cholesterol-probleem zijn er altijd veel te veel LDL- en VLDL-transporten in het bloed in vergelijking met de HDL-transporten. Een goed cholesterol-beleid moet er dus op gericht zijn: het aantal LDL- en VLDL-transportmiddelen te verlagen; het verroesten van de taxi's (waardoor ze aan de kant komen te staan) tegen te gaan; en het aantal HDL-transportmiddelen te verhogen. Hiervoor is het in ieder geval nodig dat: a) de lever zijn werk goed kan doen (aanmaak van lichaamseigen cholesterol verminderen als de voeding cholesterol bevat en overtollige cholesterol via de gal afvoeren); en b) de voedingstoffen, benodigd voor de aanmaak van de lipoproteďnen van de LDL- en HDL-taxi's, in voldoende mate aanwezig zijn: de goede vetten en eiwitten. N.B. De fabricage van LDL-taxibusjes is nooit een probleem, die van HDL-taxi's wel.
		Hoe bereiken we dat? Met gezond leven en gezonde voeding, zoals we zullen zien in de pagina met praktische adviezen. Maar eerst zullen we in het volgende hoofdstuk nog iets leren over het meten van het cholesterolgehalte. Je kunt ook, als je het niet al gedaan hebt, de Quiz proberen om te zien wat je tot nu toe geleerd hebt.